Vườn quốc gia Bái Tử Long không chỉ nổi tiếng bởi vẻ đẹp của cảnh quan mà còn là một trong những vườn quốc gia có sự phong phú về địa hình, địa mạo, địa chất, có giá trị đa dạng sinh học cao cần được bảo tồn.

Những năm gần đây, việc phục hồi các loài quý hiếm thông qua các đề tài khoa học rất được Ban Quản lý Vườn quốc gia Bái Tử Long chú ý. Nổi lên trong số đó là việc chủ trì thực hiện thành công hai đề tài: “Xây dựng mô hình thử nghiệm làm giàu rừng bằng loài cây lim xanh Erythrophloeum fordii Oliv”, do kỹ sư Ngô Văn Định làm chủ nhiệm và “Xây dựng mô hình trồng thử nghiệm cây kim giao núi đá Nageia Fleuryi (Hickel) de Laub”, do thạc sĩ Nguyễn Thanh Phương làm chủ nhiệm.

Nhóm thực hiện đề tài tiến hành đo chiều cao cây lim xanh tại khu rừng trồng thử nghiệm...

Lim xanh và kim giao là hai loài cây quý hiếm, tuy nhiên, do nhiều lý do mà quần thể những cây này trong phạm vi cả nước nói chung và Quảng Ninh nói riêng đã bị suy giảm mạnh cả về số lượng và chất lượng. Sự suy giảm này diễn ra trong một thời gian dài, rất dễ dẫn đến nguy cơ tuyệt chủng loài thực vật có giá trị kinh tế và môi trường không thể thay thế như lim xanh và kim giao - nhất là khi chúng sinh trưởng trên các đảo của Vịnh Bái Tử Long. Bởi hai loại cây này không chỉ là loài cây cho gỗ tốt, có giá trị cao và công dụng đa dạng mà còn là loài cây góp phần vào việc điều tiết mực nước ngầm, tạo nguồn sinh thuỷ trong khu vực, là đối tượng hấp dẫn đối với nhu cầu tham quan, du lịch tại Vườn quốc gia Bái Tử Long. Nhận thức rõ được điều này, Ban Quản lý Vườn quốc gia Bái Tử Long đã đứng ra chủ trì hai đề tài nói trên với mục tiêu xây dựng thành công mô hình trồng cây kim giao núi đá, tạo ra quần thể kim giao ưu trội trong rừng tự nhiên và đề xuất biện pháp kỹ thuật trồng rừng kim giao núi đá nhằm bảo tồn gen và góp phần bảo tồn đa dạng sinh học Vườn quốc gia Bái Tử Long; xây dựng thành công mô hình làm giàu rừng bằng loài cây lim xanh và đề xuất các biện pháp kỹ thuật làm giàu rừng bằng cây lim xanh. Đây là hai đề tài nghiên cứu khoa học cấp tỉnh, được thực hiện trong thời gian 36 tháng (bắt đầu từ năm 2007) với kinh phí 421 triệu đồng.

...Và đo chiều cao cây kim giao núi đá.

Sau hơn ba năm triển khai thực hiện, các đề tài đã đạt được các mục tiêu đặt ra. Thành công lớn nhất của hai đề tài là đã xây dựng thành công 4ha mô hình thử nghiệm làm giàu rừng bằng loài cây lim xanh, 4ha mô hình trồng cây kim giao núi đá tại tiểu khu 200D, đảo Trà Ngọ, thuộc Vườn quốc gia Bái Tử Long. Các thông số về chiều cao, đường kinh gốc, đường kính tán đều đạt so với yêu cầu. Đặc biệt, tỷ lệ sống của hai loài cây này khá cao: Cây lim xanh là 91%, cây kim giao là 93%. Mô hình được triển khai trồng thành công tại Vườn quốc gia Bái Tử Long cho thấy nơi đây rất phù hợp với điều kiện khí hậu, thổ nhưỡng của loài, vì vậy khả năng sinh trưởng, phát triển của cây kim giao, cây lim xanh khá tốt, dẫn tới sự thành công của các mô hình. Hơn thế, thông qua kiểm nghiệm bằng mô hình thực tế cho thấy kỹ thuật trồng rừng bằng loài cây lim xanh, cây kim giao núi đá do nhóm thực hiện đề tài đề xuất là hoàn toàn có cơ sở khoa học và căn cứ thực tiễn, đảm bảo khả năng ứng dụng cao vào sản xuất.

Tháng 8-2011 vừa qua, Sở Khoa học và Công nghệ đã tổ chức Hội đồng khoa học nhằm đánh giá, nghiệm thu hai đề tài nói trên. Hội đồng khẳng định, mô hình được triển khai trong điều kiện thực tế của khu vực, vì vậy đã trở thành mô hình mẫu đối với việc trồng rừng bảo tồn loài cây kim giao núi đá, cây lim xanh trong tỉnh cũng như các dự án phục hồi rừng trong Vườn Quốc gia và vùng đệm. Với mô hình 4ha trồng bảo tồn hai loài cây kim giao núi đá và lim xanh sẽ tạo ra một khu rừng có mật độ cao của quần thể các cây này, trở thành địa điểm nghiên cứu về sinh thái loài, và một địa điểm tham quan của du khách ưa thích nghiên cứu thiên nhiên. Thành công của các đề tài cũng góp phần hoàn thiện các biện pháp kỹ thuật trồng bảo tồn các loài cây gỗ quý, tạo nguồn cung cấp giống cây trong tương lai, góp phần nâng cao trình độ nghiên cứu khoa học kỹ thuật cho đội ngũ cán bộ Vườn Quốc gia Bái Tử Long. Đây cũng là cơ sở cho Ban quản lý vườn quốc gia Bái Tử Long và các địa phương nhân rộng mô hình trong thời gian tới, mở ra một tương lai đáng mừng cho hai loài cây quý hiếm này.

Hoàng Nhi

Theo Báo Quảng Ninh